Burnum eğri mi, yoksa yüzüm mü asimetrik?
Eğri burun, sırtın, ucun ya da ikisinin yüzün ortasından geçmek yerine bir tarafa yatmış olmasıdır. Tek bir kavisle (C şekli), ters yönlü iki kavisle (S şekli) ya da düz bir çizgi halinde yana yatık (eğik) olabilir.
Çok az burun tam düzdür ve yüzler de hiçbir zaman tam simetrik değildir. Burun genellikle eğriliği fotoğrafta ya da odanın karşısından kolayca görülüyorsa, ya da tıkalı bir burun deliğiyle birlikteyse eğri sayılır.
Eğriliğin kaynağı kemik mi, kıkırdak mı, septum mu?
Eğrilik üst kemiklerden, alt kıkırdaklardan, içerideki septumdan ya da bunların karışımından gelebilir. Muayenenin ilk işi hangisi olduğunu bulmaktır, çünkü her biri farklı düzeltilir.
| Fark ettiğiniz şey | Eğrilik genellikle nereden gelir |
|---|---|
| Üst sırt yana yatık ya da burun gözlerin hizasında kaymış | Burun kemikleri: bir taraf daha uzun ya da itilmiş |
| Burnun ortası bir yana kavisli ve bir delik daha dar | Kıkırdak çatı ya da onu iten septum |
| Yalnızca uç yana bakıyor | Alt kıkırdaklar ya da septumun alt kenarı |
| Bir burun deliği tıkalı ve burun da eğri | Büyük olasılıkla septum eğriliği |
| Burun iki yöne eğri | Farklı bölgeler ayrı ayrı eğilmiş, S şeklinde |
Kendi fotoğraflarınız ve burnun içine küçük bir kamerayla bakmak, cerraha genellikle neler olduğunu gösterir.
Doğuştan mı, darbeden mi eğri oldu?
İkisi de yaygındır. Bazı burunlar doğuştan ya da büyüme sırasında eğri gelişir; pek çoğu ise çocuklukta ya da sporda alınan, o gün kimsenin fark etmediği bir darbeden sonra eğrilir. Düzgün yerine oturtulmayan bir burun kırığı, durduğu konumda iyileşebilir.
Neden planı etkiler. Eski bir yaralanma çoğu zaman sert, kalınlaşmış bir septum ve yamuk kaynamış kemik bırakır; eğri büyüyen bir burunda ise septum eğri ama esnektir. Yakın zamanda bir darbeden sonra burnunuz değiştiyse beklemek yerine bir an önce baktırmak akıllıca olur.
Eğri burun nasıl düzeltilir?
Eğri burun genellikle içeriden dışarıya doğru düzeltilir ve işe septumla başlanır; çünkü bütün burnu çizgiden çıkaran çoğunlukla merkezdeki kıkırdak ve kemik duvardır. Cerrah sonra kemikleri orta çizgiye taşır ve kıkırdağı orada kalacak biçimde destekler.
- Açık yaklaşım: cerrah burnun tüm yapısını görür ve eğriliği hassas biçimde değerlendirir.
- Septum: eğri kısım düzeltilir ya da değiştirilir ve onu ortada tutacak sağlam bir çerçeve bırakılır.
- Kemikler: sırt ortaya taşınabilsin diye kontrollü kesiler yapılır. Bunun için sıklıkla ultrasonik aletler kullanılır.
- Destek: septumdan alınan ve sırtın yan tarafına konan greftler, eski eğriliğe karşı şekli tutar.
Bu yüzden çoğu eğri burun, içinin ve dışının birlikte ele alındığı bir septorinoplasti olarak tedavi edilir. Kemik kesme tekniğini piezo rinoplasti sayfasında daha ayrıntılı okuyabilirsiniz.
Burun hafif eğriyse ve yapılar sağlamsa bazı koruyucu (preservation) yaklaşımlar da kullanılabilir; kararı muayene verir.
Tam simetri neden gerçekçi bir hedef değil?
Hiçbir yüz tam simetrik değildir; bu yüzden tam orta çizgiye yerleştirilmiş bir burun, simetrik olmayan gözler, kaşlar ve ağız yanında yadırgatıcı görünebilir. Ameliyatın hedefi, yüzünüzün doğal asimetrisi içinde burnu düz göstermektir.
Tıbbi bir neden de var. Kıkırdağın hafızası vardır ve eğri bir parça iyileşirken eski şekline dönmek ister. Dikkatli çalışıldığında bile hafif bir eğim kalabilir ya da geri gelebilir. Cerrah bu riski greftlerle ve sağlam destekle azaltabilir, ancak ortadan kaldıramaz.
Gerçekçi hedef, karşıdan ve normal bir mesafeden düz görünen, belirgin biçimde daha iyi bir burundur.
Eğri burun nefesi bozar mı? SGK ne karşılar?
Çok sık bozar. Eğri bir septum burnun bir yanını daraltır, diğer yan dengelemek için genişleyebilir; sonuçta bir delik tıkanır, diğeri açık görünür. Eğrilik ayrıca burun valfini bir tarafta sıkıştırabilir.
Cerrah bir kulak burun boğaz ve baş boyun uzmanıdır, bu yüzden hava yolu da şekil kadar dikkatle incelenir. Septum düzeltmesi, düzleştirme ile aynı ameliyatta yapılırsa hem görünüm hem hava akışı iyileşebilir.
Türkiye'de SGK estetik amaçlı burun ameliyatını karşılamaz; nefes sorununun tedavisi ise ayrı bir KBB muayenesinde değerlendirilir. Bu konuda kendi kurumunuza ve KBB hekiminize danışın.
İyileşme nasıl ilerler?
İyileşme, yalnızca uç inceltmeden biraz daha uzun sürer, çünkü hem kemikler hem septum çalışılır. İlk günlerde morluk, tıkalı burun ve yaklaşık 7 gün kadar süren bir atel bekleyin.
| Dönem | Neler beklenir |
|---|---|
| İlk günler | Şişlik, morluk ve tıkalı burun. Başı yüksekte uyuyun. |
| Atelin alınması | Burun genellikle daha düzdür, ancak bir taraf diğerinden daha şiş görünebilir. |
| İlk haftalar | Spor ve sırta oturan gözlük dahil buruna gelebilecek her darbeden kaçının. |
| İlk aylar | Eşit olmayan şişlik burnu yine eğri gösterebilir. Bu genellikle son sonuç değildir. |
| Bir yıla kadar | Gerçek hizalanma belli olur. Revizyon, gerekirse, bundan önce düşünülmez. |
İstanbul'da 7 ila 10 gün kalmayı planlayın. Her aşama iyileşme sayfasında daha ayrıntılı anlatılır.
Ameliyattan sonra hâlâ eğriyse ya da önceki ameliyattan sonra eğrildiyse ne olur?
Ameliyattan sonra hâlâ eğri görünen bir burunda bir şeye karar vermeden önce zaman gerekir, çünkü ilk aylarda eşit olmayan şişlik eğrilik gibi görünebilir. Bir yıl sonra hâlâ çizgi dışındaysa revizyon yardımcı olabilir.
Revizyon ilk ameliyattan zordur. Doku skarlaşmıştır, bir miktar kıkırdak eksik olabilir ve ilk ameliyatta kullanılan greftlerin bulunup çoğu zaman değiştirilmesi gerekir. Yine kusurlu bir sonuç riski daha yüksektir; bu yüzden revizyon ekstra dikkatle planlanır. Neler gerektirdiğini revizyon rinoplasti sayfası açıklar.
Eğri burun ameliyatı ne kadar tutar?
Septum düzeltilerek eğri burunu düzeltmek genellikle 3.500 ila 6.000 USD aralığındadır; yalnızca dış kısım şekillendirilirse 3.000 ila 5.500 USD aralığındadır. Hâlâ eğri kalan bir burun için revizyon genellikle 5.000 ila 8.500 USD aralığındadır.
Bunlar aralıktır, teklif değildir. Kesin tutar yapının ne kadarının yeniden kurulması gerektiğine ve kaburga kıkırdağı gerekip gerekmediğine bağlıdır; fotoğraf incelemesinden sonra yazılı planla birlikte verilir. Ameliyatların karşılaştırması fiyat sayfasındadır.
Kimler beklemeli ya da bir kez daha düşünmeli?
Yakın zamanda yaralanması olanlar şişlik inene ve kemik oynamayı bırakana kadar beklemelidir. Aynısı hâlâ büyüyenler, bırakamayan sigara kullanıcıları ve tam ortalanmış bir burun bekleyenler için geçerlidir.
Yalnızca bazı fotoğraflarda görünen çok hafif bir eğim ameliyatı haklı çıkarmayabilir. Cerrah bunu size dürüstçe söyler.
İlk adım nedir? Başka şehirdeyseniz nasıl ilerlenir?
Önden, iki yandan ve alttan çekilmiş fotoğraflarınızı çevrimiçi analiz ile gönderin; nefes sıkıntınızı ve geçirdiğiniz darbeleri de yazın. Baş düz ve yüz gevşekken çekilen fotoğraflar cerraha en net görüntüyü verir. Başka bir şehirde yaşıyorsanız ilk değerlendirme böyle yapılabilir.
Benzer olguları öncesi ve sonrası fotoğraflarda görebilirsiniz.